Tógáil foclóre 2(n)
- 2 hours ago
- 3 min read
Béarla (gaeilge thíos)
The aim of this blog is to foster self-confidence. Self confidence that you have the vocabulary to carry on a conversation.
The rules of spoken Irish ar not necessarily the the same as written Irish because spoken language is not just words. There are gestures, facial expressions etc
For example let's take a common comhrá context. You are talking to a friend about a third person who has been ill and who may have died. What words do we need to engage in this comhrá?
1. Ceisteanna such as:
'ar chuala tú faoi;? Conas tá X? an bhfuil sé? Cad tá cearr leis? Cathain?
(blog: Comhrá fánach 3)
2. Freagraí:
ar fónamh; i bhfuarú; beo; marbh; ag fáil báis; ag fulaingt; ailse; ag maolú péine; comhbhrón
(blog: Comhrá fánach 4)
Cad iad na focail nua atá uait?:
ailse = cancer; i bhfuarú = in remission
ag fulaingt = suffering
ag maolú = reduce/alleviate; a mhaolu
fuascailt = release;
fuascailt trócaireach= merciful release
comhbhrón a dhéanamh le = compassion
cur síos a dhéanamh = to describe
gan aithne gan urlabhra = unconscious
Gaeilge
'Sé aidhm an bhloig seo ná féinmhuinín (self confidence) a chothú. Féinmhuinín go bhfuil an foclóir agat chun comhrá a bheith agat.
Ní mar an gcéanna iad rialacha Gaeilge labhartha agus Gaeilge scríofa mar bíonn níos mó ná focail i nGaeilge labhartha. Bíonn gothaí, gothaí gnúise &rl.
Mar shampla má bhíonn comhrá agat faoi dhuine atá tinn, bfhéidir ag fáil báis, b'fhéidir marbh, beidh foclóir uait a oireann na hocáide. Sa chomhthéacs sin an bhfuil tú ábalta ceist a chur chun eolais a fháil, nó freagra a thabhairt chun eolais a thabhairt?
1. Ceisteanna mar:
'ar chuala tú faoi;? Conas tá X? an bhfuil sé? Cad tá cearr leis? Cathain?
( féach blog: Comhrá fánach 3)
2. Freagraí:
ar fónamh; i bhfuarú; beo; marbh; ag fáil báis; ag fulaingt; ailse; fuascailt; comhbhrón
maolú péine
(féach blog: Comhrá fánach 4)
Cad iad na focail nua atá uait?:
ailse = cancer; i bfuarú = in remission
ag fulaingt = suffering; ag maolú péine
fuascailt = release; fuascailt trócaireach = merciful release
comhbhrón a dhéanamh= compassion
cur síos a dhéanamh = to describe; ag déanamh cur síos
Ospis = Hospice
gan aithne gan urlabhra = unconscious
Comhrá samplach
For the following comhrá we need only the few new words above.
Don chomhrá samplach thíos níl ach na focail nua thuas de dhíth(needed)
Tógáil foclóra 2 comhrá samplach
1:59
Tusa: Conas tá Séamas? Chuala mé go raibh sé ag fáil báis? Ailse, an ea?
Mise: Sea, an ailse, an fear bocht, bail ó Dhia air. D'imigh sé maidin Luain.
Tusa: An raibh sé ag fulaingt?
Mise: Ní deas í an deireadh leis an ailse riamh. Bhí sé gan aithne gan urlabhra ar feadh cúpla lá. Tá súil agam go raibh na druganna ag maolú a phéine.
Tusa: Níor chuaigh sé san Ospis?
Mise: Níor chuaigh. Ba mhian leis bás a fháil sa bhaile
Tusa: Fuascailt trócaireach dó. 'Ar dheis Dé a anam dílis'.
In this comhrá all the necessary questions have been asked and the expected info given. Without too much added the comhrá can be expanded as below
***** *****
Tusa: Agus a bhean? conas tá sí?
Mise: Is deacair a rá. Bhí fhios ag Síle go raibh sé ag teacht, agus nach raibh mórán ama aige. Coimeádann sí í féin gnóthach i láthair na huaire ag eagrú gach rud.
Tusa: Bhfuil Seán, a mac, ann chun cuidithe léi?
If we follow the question and answer of this comhrá we can be ready for almost any situation.
Remember:
questions: to elicit info
Answers. to give info
description. to describe situation
conclusion.

Comments